
Spanje
Licht, ruimte en avondeten om tien uur. En een overheid die voor alles een afspraak wil. Met geduld komt het goed.
Spanje in feiten
- Taal
- Spaans, plus regionaal
- Inschrijven
- Binnen 3 maanden
- Zorg
- Seguridad Social
- Leerplicht
- 6 tot 16 jaar
- Tijdsverschil
- Geen
- Vliegen naar Spanje
- 2,5 tot 3 uur

Hoofdstuk 1
Wonen: laat eerst het register checken
Je koopt in Spanje via een notario, die de akte opstelt. Daarna wordt de koop ingeschreven in het eigendomsregister, het Registro de la Propiedad. Veel kopers nemen een eigen, onafhankelijke advocaat in de arm, niet die van de makelaar.
Reken bij een bestaande woning op ongeveer 8 tot 15 procent bijkomende kosten. Het grootste deel is overdrachtsbelasting, en die verschilt per regio. Huur je, dan loopt je contract door tot vijf jaar. Jij kunt na zes maanden opzeggen, met dertig dagen opzegtermijn.
Definitie: nota simple, een uittreksel uit het eigendomsregister. Je ziet wie de eigenaar is en of er schulden of hypotheken op het huis rusten.

Hoofdstuk 2
Werk en ondernemen
Als EU-burger mag je zonder vergunning in Spanje werken. Je hebt wel een NIE-nummer nodig, voor je contract, je bank en je belasting.
Begin je voor jezelf, dan word je autónomo. Je meldt je aan bij de belastingdienst en bij de sociale zekerheid. Je betaalt maandelijks een bijdrage die afhangt van je inkomen; starters krijgen het eerste jaar een verlaagd tarief. Wil je toeristen ontvangen, dan heb je vaak een regionale registratie nodig.

Hoofdstuk 3
Onderwijs
De leerplicht loopt van 6 tot 16 jaar. Daarvoor is er de gratis educación infantil vanaf drie. Je kiest tussen een openbare school, een gesubsidieerde concertado of een private school. Je schrijft in via de onderwijsdienst van je regio.
Let op de lestaal. In Catalonië, Valencia, Baskenland en Galicië krijgt je kind een groot deel van de lessen in de regionale taal. Internationale scholen zitten vooral aan de kust en rond de grote steden.

Hoofdstuk 4
Zorg: via je werk of je pensioen
Werk je in Spanje, dan ben je via de Seguridad Social verzekerd. Met je inschrijving bij de gemeente vraag je bij het centro de salud een tarjeta sanitaria aan en krijg je een huisarts.
Ontvang je een Nederlandse AOW of pensioen, dan regel je zorg meestal via een S1-formulier van het CAK. Werk je niet en heb je geen pensioen, dan heb je voor je verblijfsregistratie een private zorgverzekering nodig.
Daar trager: voor de specialist in de publieke zorg wacht je soms lang. Veel Nederlanders nemen er een private aanvulling bij.

Hoofdstuk 5
Belasting
Woon je meer dan 183 dagen per jaar in Spanje, of ligt daar het centrum van je belangen, dan ben je er fiscaal inwoner. Je doet dan aangifte voor de inkomstenbelasting, de IRPF. Een belastingverdrag met Nederland voorkomt dubbele heffing.
Heb je buiten Spanje bezittingen boven een bepaalde grens, dan meld je die apart. Eigenaren betalen jaarlijks IBI, de onroerendgoedbelasting. Hoe het voor jou uitpakt, verschilt per situatie. Laat je bij twijfel adviseren.

Hoofdstuk 6
Eerste weken: de papieren
De volgorde doet ertoe. Wie stap één overslaat, loopt bij stap drie vast. Zo ziet het er in Spanje meestal uit.
- Stap 1 · Vóór vertrek of week 1: NIE-nummer aanvragen. Bij de politie of het consulaat, via een cita previa. Dat is je nummer voor bank, huur en belasting.
- Stap 2 · Week 1 tot 2: Empadronamiento. Inschrijven bij het ayuntamiento, met je huur- of koopcontract. Nodig voor school en zorg.
- Stap 3 · Binnen 3 maanden: Certificado de registro. Je verblijfsbewijs als EU-burger, met bewijs van werk, inkomen of zorgverzekering.
- Stap 4 · Direct daarna: Zorgkaart en auto. Vraag je tarjeta sanitaria aan en zet je auto op een Spaans kenteken.

Hoofdstuk 7
Leven in de buurt
Spanjaarden leven buiten: op het plein, op het terras, op straat. Je wordt snel aangesproken, en verwacht wordt dat je terugpraat. Een paar zinnen Spaans maken meer verschil dan je denkt.
Woon je in een appartement, ga dan naar de vergadering van de comunidad de propietarios. Daar beslist het hele gebouw over het zwembad, de lift en de buren. En sla de fiesta van je dorp nooit over.
Vaak gevraagd
Wat is het verschil tussen het NIE en het groene certificaat?
Het NIE is je identificatienummer. Het certificado de registro is het bewijs dat je in Spanje woont. Bij die registratie staat je NIE erop; daarom noemen veel mensen het allebei “de NIE”.
Mag ik met mijn Nederlandse rijbewijs blijven rijden?
Ja, een geldig EU-rijbewijs blijft geldig. Bij verlies of verlopen vraag je een Spaans rijbewijs aan bij de verkeersdienst, de DGT.
Moet ik Spaans leren?
Aan de kust red je je in het Engels, in het binnenland niet. Voor de gemeente, de dokter en de buren wil je echt Spaans spreken.
Verder lezen
Alles over Spanje, per onderwerp
Op deze pagina lees je de hoofdlijn. Wil je het precies weten, kies dan een onderwerp.
- WonenHuis kopenIn Spanje teken je eerst een voorlopig contract met een aanbetaling, en daarna de akte bij de notaris. Laat het huis vooraf goed nakijken.
- WonenHurenEen Spaans huurcontract geeft je veel zekerheid. De verhuurder moet je jarenlang laten blijven, terwijl jij na een half jaar kunt vertrekken.
- PapierenInschrijven en verblijfIn Spanje regel je drie dingen: een NIE-nummer, je inschrijving bij de gemeente en je verblijfsregistratie. De volgorde doet ertoe.
- GeldBelastingWoon je het grootste deel van het jaar in Spanje, dan betaal je er inkomstenbelasting. Over je AOW en pensioen maken Nederland en Spanje nieuwe afspraken.
- GezondheidZorg en verzekeringenHoe je in Spanje verzekerd bent, hangt af van of je werkt, een Nederlands pensioen hebt of geen van beide.
- KinderenSchool en kinderopvangDe meeste Spaanse kinderen gaan vanaf hun derde naar school, al begint de leerplicht pas bij zes. Let goed op de taal waarin les wordt gegeven.
- WerkWerken en ondernemenJe mag in Spanje werken zonder vergunning. Voor jezelf beginnen doe je als autónomo, en het eerste jaar betaal je een lage vaste bijdrage.
- OndernemenB&B, vakantiewoning of campingToeristische verhuur regelt in Spanje elke regio zelf. Begin dus bij de toerismedienst van de regio waar je wilt kopen.
- MeedoenDe taalAan de kust kom je een eind met Engels. Voor de gemeente, de dokter en de buren wil je Spaans spreken.
- GeldKosten van levensonderhoudSpanje is op veel punten goedkoper dan Nederland, zeker in het binnenland. De lonen liggen ook lager.
- Na de verhuizingPraktisch: bank, auto, telefoonMet je NIE op zak regel je de bank, de auto en de rest. Veel gaat online, met een digitaal certificaat.
Bronnen
- Policía Nacional: het certificado de registro voor EU-burgers; geraadpleegd 2 november 2026
- Gibobs: ITP-tarieven per regio in 2026; geraadpleegd 2 november 2026
- PwC Tax & Legal: huurcontracten onder de LAU; geraadpleegd 2 november 2026
- OIE: bijdragen voor autónomos en de tarifa plana in 2026; geraadpleegd 2 november 2026
- Jongbloed Fiscaal Juristen: het belastingverdrag met Spanje; geraadpleegd 2 november 2026
- Nederland Wereldwijd: zorgverzekering via het CAK en het S1-formulier; geraadpleegd 2 november 2026
Algemene informatie, geen juridisch advies. Regels verschillen per land en soms per gemeente. Fout gezien? Laat het weten.
